فارسی

آموزش فرم بندی و صفحه آرایی

design
هنگام ارسال یک سند، جهت خروجی فیلم یا پلیت توجه داشته باشید که یا فونتهای خود را تبدیل به منحنی کنید. یا اینکه به همراه ارسال سند، فونتها را برای خروجی فیلم ارسال نمایید.
چنانچه فایل ارسالی به لیتوگرافی تصویر(حتما با فرمت Tiff) می باشد یا اینکه کار نهایی را تبدیل به تصویر کرده اید دقت کنید که فونت یا خطوط ظریف در کار نباشد. تبدیل فایل برداری به تصویر، به فونتهای ریز در حدود اندازه ۶ صدمه وارد می کند و فونت در کار نهایی کنگره دار دیده می شود یا اصطلاحا رنجه خواهد شد.
انتخاب رنگ حروف رنگ در طراحی
خط دور حروف
در برنامه های گرافیکی همواره می توانید داخل نوشته ها را با رنگ دلخواه رنگ کنید. همچنین می توانید یک خط دور به نوشته خود بدهید اما بایستی در ضخامت و رنگ خط دور دقت کنید.
ضخامت ۱/۰ میلی متر در چاپ دیده خواهد شد و ضخامت بیش از ۱ میلی متر فونت کوچک را از زیبایی می اندازد. چنانچه به نوشته خود خط دور داده اید، رنگ خط دور را با یکی از رنگهای C M Y K و ترجیحا K(مشکی) رنگ کنید، رنگ کردن خط دور با ترکیب ۲ یا چند رنگ بسته به اندازه حروف،می تواند خطر تار شدن در چاپ را به همراه داشته باشد. اگر اندازه حروف مورد استفاده پوینت، ۶ یا کوچکتر است هیچ گاه از خط دور چند رنگ استفاده نکنید زیرا جابجایی در چاپ رنگها، به نوشته شما لطمه وارد کرده و باعث تار شدن و ناخوانایی آن می شود.
خطوط بین حروف فارسی
بین حروف در یک کلمه فارسی، خطوطی وجود دارد که ممکن است با رنگ کردن خط دور نمایان شوند. برای از بین بردن خطوط بین حروف فارسی در برنامه Corel Draw بایستی نوشته های فارسی را Weld کنید. بدین ترتیب نوشته از حالت فونت خارج شده و خطوط بین کلمات نیز از بین می رود.
مشکل تبدیل به منحنی (Convert to curve)
در هنگام کار با نرم افزارهای طراحی چون Free Hand و Corel Draw دکمه نمایش Over print را فعال کنید. این مسئله باعث جلوگیری از خطاهای ناشی از Over print کردن جاهای ناخواسته می شود.
گاهی پیش می آید که متنی را با رنگ مشکی نوشته اید و رنگ مشکی به طور پیش گزیده Over print شده است. در چنین حالتی اگر رنگ نوشته را تغییر دهید متن فوق از حالت Over print خارج می-شود.
اکنون نوشته مشکی را تبدیل به منحنی کنید. در این حالت نوشته شما که مشکی است، همچنان Over print می باشد، اما چنانچه در این وضعیت رنگ نوشته را تغییر دهید با رنگ جدید نیز کماکان Over print خواهد بود و مشکلات متعددی را پیش خواهد آورد. بنابراین به توصیه های زیر توجه کنید:
۱- دکمه نمایش Over print را فعال کنید.
۲- تبدیل به منحنی کردن حروف و نوشته¬ها را در آخرین مرحله و زمانی که فایل برای خروجی فیلم یا پلیت آماده می شود انجام دهید.
۳- در برنامه Corel Draw برای تبدیل به منحنی کردن حروف فارسی بهتر است از دستور Weld استفاده شود تا خط بین حروف نیز از بین برود.
نزدیکی حروف به برش
در طراحی دقت کنید که نوشته های خود را زیاد به لبه های کار نزدیک نگیرید. فاصله لازم تا لبه کار در موارد مختلف چون کارت ویزیت، سربرگ، لیبل و…متفاوت است.دقت در این موارد به خاطر در نظر گرفتن دو مسئله است، یکی اینکه هنگام برش با گیوتین یا دایکات،نوشته ها برش نخورند و دیگر اینکه بعد از برش، نوشته از نظر زیبایی خدشه دار نشود. رعایت این نکته به حس زیبایی شناسی طراح بستگی دارد.
البته گاهی یک طراح کارآموز به عمد حروف را در کادر برش قرار می دهد و این خواسته گاهی به زیبایی بیشتر طرح می انجامد.
درباره طرحهای برداری و طرحهای بیت مپ
اصولا دو دسته نرم افزارهای گرافیکی وجود دارد. نرم افزارهای برداری و نرم افزارهای بیت مپ. از جمله نرمافزارهای برداری می توان به معروفترین آنها یعنی Corel Draw و Free Hand اشاره کرد و از جمله نرمافزارهای بیت مپ ازPhoto Shop و Corel Photo paint نام برد.
در نرم افزارهای برداری خط و اشکال بر اساس روابط و فرمولهای ریاضی رسم می شوند بدین معنی که زمان رسم یک دایره، این دایره کامل بوده و بدون کنگره و رنجه است اما در نرم افزارهای بیت مپ رسم اشکال بر اساس نقاط تاریک و روشن (پیکسلی) می باشد. به زبان دیگر هنگامی که یک دایره را در Photo Shop که یک نرم افزار بیت مپ است،رسم می کنید و با ابزار بزرگنمایی آن را بزرگ می نمایید، آنچه مشاهده می شود نقاط تاریک و روشنی است که کنگره دار دیده می شود. اما در نرم افزارهای برداری با بزرگ کردن دایره، چنین چیزی مشاهده نمی شود و یک خط کاملا قوس دار و بدون کنگره دیده می شود،
به همین دلیل بهتر است که خروجی های کار طراحی شده شما از نرم افزارهای برداری باشد به خصوص اگر که حروف و نوشته های ریز در آن وجود دارد.
در غیر اینصورت اگرچه ممکن است بعد از چاپ از نظر افراد غیر متخصص، اشکالی وجود نداسته باشد، اما چنانچه خروجی همان کار ، در دو حالت متفاوت با نرم افزارهای بیت مپ و نرم افزارهای برداری گرفته شود، بعد از چاپ اختلاف را می توانید در حروف و نوشته های ریز به راحتی مشاهده کنید.
البته این در حالتی است که نکات فنی دیگر رعایت شده باشد که در قسمتهای مختلف به آن اشاره شده است.

مراحل اجرای حرفه ای کار طراحی

اجرای حرفه ای هر کار طراحی از قبیل کاتالوگ، بروشور، پوستر.. جدا از بحث خلاقیت و ایده، شامل مراحل متعددی است که در ادامه و در هر بخش به توضیح آن پرداخته شده است. اما در اینجا،مرور کلی بر این مراحل می کنیم.
اولین مرحله انجام هر پروژه طراحی تا چاپ،در بخش فنی آن، استفاده از اورژینال مناسب است.بدین معنی که اگر قرار است عکسی از محصول یا شخصی گرفته شود.بهتر است که این عکس به شکل حرفه ای تهیه گردد و ترجیحا اسلاید باشد.
تهیه اسلاید حرفه ای برای این منظور یک سرمایه گذاری بجا و لازم است.باداشتن تصویری مناسب که قابلیت بزرگ شدن در ابعاد مختلف را دارد،می توان کار را برای پوستر، بروشور و یا هر درخواست دیگری،با ابعاد بزرگ انجام داد. بعلاوه فکر آینده را نیز باید کرد.
اینکه بعد از اتمام طراحی یک کاتالوگ آیا لازم است که پوستری در ابعاد ۷۰*۵۰ یا ۷۰*۱۰۰ نیز تهیه شود یا نه.اگر حرکت اولیه، یعنی تهیه منبع مناسب (اسلاید حرفه ای) با دقت و به جا صورت گرفته باشد. ادامه کار در ابعاد بزرگتر نیز امکان پذیر بوده و لزومی به عکس برداری مجدد نیست.در موارد دیگر، چنانچه اسکن تصاویر مد نظر باشد، بهتر است در صورت امکان، اسکن حرفه ای و با دقت بالا صورت گیرد.
استفاده از نرم افزار مناسب، همانطور که قبلا توضیح داده شد، در مرحله بعدی کار قرار دارد. یعنی کار روی تصاویر در نرم افزارهای بیت مپ مانند Photo shop و نوشته ها و خروجی نهایی در نرم افزارهای برداری مانند Corel Draw یا Free Hand.
بعد از آن نوبت بستن سند، با آگاهی از ابعاد و اندازه های کاغذ و ماشین چاپ و مشخص کردن محلهای برش و تا می رسد.
و سپس مرحله لیتوگرافی و تهیه فیلم و زینک است، که این مرحله نیز کنترلهای مضاعفی را می طلبد. و در آخر، چاپ و مراحل بعدی آن که بایستی در همه موارد کنترل و نظارت بر آنها صورت گیرد.
تراز کردن حروف
دقت کنید که راست چین یا چپ چین کردن بعضی حروف به دلیل فاصله خالی هر حرف گاهی درست صورت نمی گیرد. بنابراین بایستی در انتهای کار طراحی یک بار دیگر تنظیمات راست چین، چپ چین را کنترل نمایید. چنانچه تنظیم درست صورت نگرفته است حروف را تبدیل به منحنی کرده (convert to carve) و سپس عمل تنظیم ( Align ) را انجام دهید.
فرم بندی چاپی

مقدمه:

اصولا فرم بندی به چه منظور انجام می شود؟ کتاب، مجله و چیزهایی از این قبیل مانند پوستر یا بروشور نیستند که بعد از چاپ،تنها با گیوتین دوربر شوند. بلکه در مقوله هایی از این قبیل، چون کتاب، به دلیل اینکه بعد از چاپ،کار به اتمام نمی رسد و مراحل دیگری تا تهیه آنچه مدنظر می باشد، در پیش است، دقت بسیار می خواهد. در اینجا دیگر نمی توان صفحات را به طور مستقل و به هر شکلی که مایل باشید، چاپ کنید.
بلکه بایستی به گونه ای صفحات را در کنار هم قرار دهید که بعد از چاپ، ماشینهای صحافی و … قادر به صحافی کتاب باشند. این عمل یعنی قرار دادن صفحات در یک سند به گونه ای که بعد از تاهای مختلف، صفحات کتاب آماده دوخت و چسب شوند.
قطع کتاب
قطع ها و اندازه های مختلف کتاب در سراسر دنیا بر اساس ابعاد کاغذهای موجود ایجاد شده است و این مهم به دلیل کاهش پرت کاغذ و استفاده بهینه از حداکثر فضای موجود کاغذ ورقی است.
برخی از کتابهای خارجی در قطعی غیر از آنچه در اینجا آمده است،وجود دارند. چنانچه با کاغذهای موجود در ایران چنین قطعی را در نظر داشته باشید، پرت آن بسیار زیاد خواهد بود. ظاهرا در خارج از کشور، بسیاری از ناشران با تولید کنندگان کاغذ در تماس بوده و ابعاد و اندازه کاغذ خود را سفارش می دهند، اما در ایران اگر قطعی خارج از استاندارد خودمان بخواهیم لازمه آن پرت زیاد کاغذ است که کار پر هزینه ای خواهد بود.
بنابراین به دلیل اینکه ۲ نوع کاغذ ورقی با ابعاد ۷۰ * ۱۰۰ و ۶۰ *۹۰ در ایران موجود است و با توجه به اینکه مصرف کاغذ یکی از پرهزینه ترین موارد یک پروژه چاپی است، اندازه های استانداردی استخراج شده است که با رعایت این ابعاد پرت کاغذ به حداقل می رسد. قطع هایی که در ادامه توضیح داده می شود بر این اساس ایجاد      شده اند البته گاهی اندازه ها در حدود چند میلیمتر با آنچه در اینجا آمده است متفاوت می شود که اجتناب ناپذیر است.
13
دقت در طراحی قبل از فرم بندی
اندازه صفحات خود را به اندازه کتاب بعد از برش در مرحله نهایی در نظر بگیرید. در این مرحله نبایستی فضای اضافی جهت برش در نظر گرفت. بدین ترتیب کار خود را در صفحه به شکل نهایی ببینید. مثلا چنانچه تصویری در صفحه دارید که باید در وسط صفحه قرار گیرد،آن را وسط چین کنید.
وقتی صفحات خود را در فرم بندی قرار دادید، قبل از اینکه فرم بدست آمده را جهت تهیه خروجی فیلم ارسال نمایید، در نظر بگیرید که بعد از تا خوردن، فرم ها از سه طرف برش خواهند خورد. بنابراین محل های برش در فرم بایستی مشخص باشند. همچنین دقت کنید که چنانچه طرح شما به گونه ای است که رنگ یا نقش از صفحه بیرون می زند یعنی دور صفحات نبایستی سفیدی وجود داشته باشد.
رنگ یا نقش را از اطراف فرم به بیرون از کادر برش بکشید تا بعد از تا خوردن و برش کار نهایی، سفیدی نداشته باشد، در غیر اینصورت کنارهای اطراف صفحات کتاب علیرغم آنچه که در نظر داشتید بعد از برش سفیدی خواهد داشت و کار صحافی با اشکال مواجه خواهد شد.
فرم بندی برای کتابهای قطور
در این حالت فرمهای چاپی روی هم قرار می گیرند.

۱- قطع سلطانی

– اندازه قبل از برش ۵/۴۹ * ۵/۳۴ سانتی متر
– اندازه بعد از برش ۴۹ * ۳۴ سانتی متر
– اندازه کاغذ چاپ ۷۰ * ۱۰۰ سانتی متر
– تعداد صفحات هر طرف فرم ۴ صفحه
با در نظر گرفتن تغییر اندازه های این قطع، فرم بندی شبیه به قطع رحلی بزرگ می باشد.
۲- قطع رحلی کوچک
– اندازه قبل از برش ۵/۲۹ * ۵/۲۱ سانتی متر
– اندازه بعد از برش ۵/۲۸ * ۲۱ سانتی متر
– اندازه کاغذ چاپ ۶۰ * ۴۵ سانتی متر
– تعداد صفحات هر طرف فرم ۴ صفحه
با در نظر گرفتن تغییر اندازه های این قطع، فرم بندی شبیه به قطع رحلی بزرگ می باشد.
0

۳- قطع رحلی بزرگ (مدیران)

– اندازه قبل از برش ۳۴ * ۲۴ سانتی متر
– اندازه بعد از برش ۳۳ * ۵/۲۳ سانتی متر
– اندازه کاغذ چاپ ۷۰ * ۵۰ سانتی متر
– تعداد صفحات هر طرف فرم ۴ صفحه
شماره صفحات کاغذ شبیه به رحلی کوچک می باشد.
در نظر بگیرید کتابی در قطع رحلی بزرگ ۳۳ * ۵/۲۳ سانتی متر، جهت چاپ با ماشین دو ورقی (۷۰ * ۵۰) در دست چاپ دارید. در هر طرف ورق ۷۰ * ۵۰ چهار صفحه    ۳۳ * ۵/۲۳ را می توان فرم بندی کرد.
یک صفحه کاغذ مستطیل شکل در دست بگیرید، آن را از وسط تا بزنید. اکنون یک دفترچه خواهید داشت که ۴ ورق دارد. آن را طوری بگیرید که بتوانید ورق بزنید. اکنون با یک قلم در پایین آن شماره ۱ را بنویسید. ( به شکلهای قطع وزیری رجوع کنید ) در صفحه بعد شماره ۲ و در صفحه آخر نیز شماره ۸ را بنویسید.
حال دفترچه خود را باز کنید. متوجه می شوید که اعداد به گونه خاصی روی صفحه باز شده قرار گرفته اند. اکنون پشت صفحه را نیز نگاه کنید. در پشت نیز وضعیت مشابهی می بینید. چیزی که تهیه کرده اید یک فرم از کتاب شماست که از صفحه ۱ تا ۸ را در بر دارد.
صفحه باز شده را روبروی خود قرار داده و به همان شکل که اعداد را می خوانید، صفحات کتاب خود را در فرم قرار دهید. همین کار را با پشت فرم انجام دهید. به همین ترتیب یک کاغذ دیگر را تا زده و این بار از شماره ۹ تا ۱۶ را بنویسید. فرم دوم نیز بدست آمده. به همین ترتیب
1
فرم های بعدی را آماده سازید. بسته به تعداد صفحات کتاب تعداد فرم ها متفاوت است. وقتی صفحات کتاب را در فرم قرار دادید جهت اطمینان یک پرینت کلی به گونه ای که کل فرم در یک صفحه A4 قرار گیرد، تهیه کنید. اکنون صفحه A4 را که حکم فرم شما را دارد تا بزنید. صفحات تا خورده را ورق زده و مطمئن شوید که صفحات به درستی پشت سر هم قرار گرفته باشند. توجه داشته باشید وقتی که فرم خود را تا میزنید کار نهایی از سه طرف برش می خورد. بنابراین در زمان طراحی و فرم بندی به این نکته دقت نمایید.
از آنجایی که دور تا دور کاغذ نیز بعد از تا خوردن برش خواهد خورد، بنابراین نقش و طرح صفحات را به اطراف کاغذ گسترش دهید تا بعد از برش لبه های کار سفیدی نداشته باشد.

۴- فرم بندی کتاب قطع وزیری

– اندازه قبل از برش ۵/۱۷ * ۵/۲۴ سانتی متر
– اندازه بعد از برش ۱۷ * ۵/۲۳ سانتی متر
– اندازه کاغذ چاپ ۷۰ * ۵۰ سانتی متر
– تعداد صفحات هر طرف فرم ۸ صفحه
یک صفحه کاغذ A4 ( که حکم همان کاغذ ۷۰ * ۵۰ سانتی متر را دارد)، در دست گرفته و آن را ۳ بار تا بزنید. فرم تا خورده را طوری در دست بگیرید که سمت چپ پایین صفحه باز باشد. آنگاه شروع به شماره گذاری صفحات کنید.
وقتی که فرم را باز کنید صفحات مانند شکل زیر شماره گذاری شده اند.دقت کنید که فرمهای بسته شده شما در نهایت روی هم قرار گرفته و از ته دوخته می شوند و از سه طرف برش خواهند خورد.
وقتی که فرم را باز می کنید متوجه خواهید شد که صفحات کتاب یا بروشور شما از چه قسمتهایی در عطف دوخته خواهد شد و چه قسمتهایی برش می خورد.رنگ یا بافت زمینه را به اندازه حدود ۵ میلی متر به اطراف گسترش دهید تا بعد از برش، سفیدی نداشته باشد. این مسئله برای کتابهایی که فقط حاوی متن می باشند، اهمیتی ندارد، چرا که لبه های کتاب سفید است اما برای کارهای تصویری یا بروشوری که زمینه رنگی دارد مهم است.
2
وقتی که صفحه کاغذ را تا زده و آن را شماره گذاری کردید، محل دوخت آن برای شما مشخص می شود. اما هنگامی که فرم تا خورده را باز نمایید محل های دوخت را گم می کنید. برای جلوگیری از اشتباه بعد از تا زدن فرم، با یک سوزن ته گرد محل دوخت را سوراخ سوراخ کنید تا بعد از باز کردن فرم، محل های دوخت مشخص باشد. اکنون که محل های دوخت مشخص گردید،یافتن محل های برش،کار ساده ای است.حال با تعیین محل برش در فرم، فضای لازم را به برش اختصاص دهید.

۵- قطع رقعی

– اندازه قبل از برش ۲۲ * ۱۵ سانتی متر
– اندازه بعد از برش ۲۱ * ۵/۱۴ سانتی متر
– اندازه کاغذ چاپ ۶۰ * ۴۵ سانتی متر
– تعداد صفحات هر طرف فرم ۸ صفحه
با در نظر گرفتن تغییر اندازه های این قطع، فرم بندی شبیه به قطع وزیری می باشد.
رجوع شود به قطع وزیری
۶- خشتی آکاردئونی
– اندازه قبل از برش ۲۳ * ۲۲ سانتی متر
– اندازه بعد از برش ۲۲ * ۵/۲۱ سانتی متر
– اندازه کاغذ چاپ ۷۰ * ۵۰ سانتی متر
– تعداد صفحات هر طرف فرم ۶ صفحه
یک تکه کاغذ را که نشان دهنده اندازه کاغذ ۷۰ * ۵۰ سانتی متر می باشد در دست گرفته و آن را در طول به اندازه برابر، ۲ تای آکاردئونی بزنید. و سپس آن را از میانه عرض، یک تای سراسری دیگر بزنید.
و به دنبال آن شبیه به فرم بندی های قبلی، صفحات را شماره گذاری کنید. وقتی که کار به انجام رسید، فرم تا شده را باز کنید. شماره صفحات به شکل زیر خواهد بود.
3

۷- قطع بیاضی

– اندازه قبل از برش ۵/۳۴ * ۵/۲۴ سانتی متر
– اندازه بعد از برش ۳۴ * ۲۴ سانتی متر
– اندازه کاغذ چاپ ۷۰ * ۵۰ سانتی متر
– تعداد صفحات هر طرف فرم ۴ صفحه
با در نظر گرفتن تغییر اندازه های این قطع، فرم بندی شبیه به قطع رحلی می باشد. رجوع شود به قطع وزیری

۸- قطع جیبی

– اندازه قبل از برش ۱۱ * ۱۵ سانتی متر
– اندازه بعد از برش ۱۰ * ۵/۱۴ سانتی متر
– اندازه کاغذ چاپ ۶۰ * ۴۵ سانتی متر
– تعداد صفحات هر طرف فرم ۱۶ صفحه
4
در قطع جیبی به دلیل افزایش تعداد صفحات در هر طرف فرم،کار مقداری پیچیده تر بوده و دقت بیشتر لازم دارد. همانطور که قبلا گفته شد فرمهای چاپ شده، پس از تا خوردن روی هم قرار گرفته و دوخته می شوند.بنابراین در قسمت دوخت،که در فرم چاپی مشخص است،برش نخواهید داشت. با توجه به این نکته، کار ساده خواهد شد بدین ترتیب اطراف فرم تا شده به جز آن قسمت که در لبه دوخت قرار دارد، برش خواهد خورد و با دانستن این نکته به سادگی محل های برش هر صفحه مشخص گردیده و در می یابید، که نقش و طرح صفحات را از چه قسمت هایی گسترش دهید تا در هنگام صحافی و بعد از برش، سفیدی در کار نباشد.
5

۹- قطع جیبی پالتویی

– اندازه بعد از برش ۲۱ * ۵/۱۰ سانتی متر
– اندازه قبل از برش ۲۲ * ۱۱ سانتی متر
– اندازه کاغذ چاپ ۷۰ * ۵۰ سانتی متر
– تعداد صفحات هر طرف فرم چاپی ۱۲ صفحه
این قطع کتابچه در واقع نصف عرض قطع خشتی است بنابراین می شود همانند قطع خشتی آن را فرم بندی و ۲ فرم را در یک صفحه ۷۰ * ۵۰ مونتاژ کرد بدین ترتیب بعد از چاپ و قبل از صحافی ابتدا فرم چاپ شده از عرض ۵۰ کاغذ نصف شده و سپس جهت صحافی همانند قطع خشتی آماده می گردد.
بعد از آنکه هر فرم را شبیه به قطع خشتی شماره گذاری کردید آنگاه به شکل زیر در یک صفحه ۷۰ * ۵۰ مونتاژ می کنید.
6

فرم بندی برای کتابهای کم حجم

در این حالت فرمها توی هم قرار گرفته و معمولا منگنه می شوند.
در این موارد همه نکات گفته شده در قطع های سلطانی…. تا جیبی را رعایت نمایید. تفاوت تنها در شماره گذاری صفحات است. اکنون برای نمونه فرض می کنیم که کتابچه ای در قطع رحلی دارید که ۱۶ صفحه دارد. چون فرم رحلی ۴ صفحه رو و ۴ صفحه پشت می باشد یعنی هر فرم چاپی ۸ صفحه است بنابراین ۲ صفحه کاغذ که نشان دهنده ۲ فرم چاپی می باشد در اختیار گرفته و با رجوع به قطع رحلی همانطور تا می زنیم،بعد از تا زدن، فرم ها را درون هم قرار داده و آنگاه شروع به شماره گذاری صفحات می کنیم. پس از اتمام این کار، فرم ها را باز می کنیم. خواهید دید که شماره گذاری با حالت قبل تفاوت دارد.
7

کنترل های طراحی و آماده سازی جهت خروجی

تهیه سند برای خروجی
معمولا وقتی سفارشی از کار فرما گرفته، و شروع به طراحی می کنیم، بعد از اتودهایی مختلف، به طرح مورد نظر می رسیم. آن را بر روی کاغذ چاپ کرده و یا به صورت فایل به کارفرما نشان می دهیم. احتمالا کارفرما، اصلاحاتی را چه در طرح و چه در نوشته خاطر نشان می کند. اعمال کردن این اصلاحات از طرف شما آغاز می شود تا به طرح نهایی برسید. اکنون کار طراحی شده را به کارفرما نشان می دهید.
نسخه چاپی طرح نهایی را به تایید کتبی کارفرما رسانده و در پرونده خود بایگانی نمایید.
گاهی پیش می آید که طرح مورد قبول کارفرما بعد از چاپ مورد تایید قرار نمی گیرد و چنین بیان می شود که نوشته و یا….از قلم افتاده است. در این مرحله پس از هزینه های زیاد، کار به چاپ رسیده و کسی هم زیر بار نمی رود. بنابراین برای جلوگیری از چنین پیش آمدهایی، تایید کتبی کارفرما ضروری است. برای این کار پرینت نهایی کار را جهت بررسی، کنترل و امضا نهایی به کار فرما تحویل دهید.
بعد از تایید طرح، سند تایید شده را جلو روی خود قرار داده و از کار نهایی نسخه ای به نام Final تهیه نمایید و در دایرکتوری جداگانه ای قرار دهید بهتر است تاریخ و نام سند خود را به کلمه Final اضافه کنید مثلا ۱۲-۳-۸۱ Final Poster تا امکان اشتباه در ارسال فایل از بین برود. اکنون از فایل نهایی خود، یک چاپ با کیفیت بالا تهیه کنید و در تمام مراحل لیتوگرافی و چاپ، همراه خود، داشته باشید. این کار در کنترل های متعدد در مراحل مختلف چاپ، به کار می آید.
مشکلات عکس و حجم فایل
اندازه و دقت عکس
گاهی طراحان جوان عکس مورد نظر خود را پس از وارد کردن import در نرم افزارهای برداری چون corel Draw یا Free Hand کوچک یا بزرگ می کنند و چون در ظاهر چیزی تغییر نمی کند و کیفیت تصاویر تقریبا شبیه به تصویر اصلی است تمام کار طراحی را به همین ترتیب ادامه می دهند مثلا برای طراحی یک بروشور چند لتی که دارای عکس¬های متعدد است تمامی تصاویر را وارد نرم افزار Corel کرده و در آنجا به سادگی تصویرها را هر اندازه که می خواهند بزرگ یا کوچک می کنند و در انتها سند را آماده کرده و به همین صورت برای خروجی فیلم به لیتوگرافی ارسال می نمایید.
چند نکته را بایستی در نظر گرفت. دقت کنید که بزرگ کردن تصاویر بدین ترتیب باعث کاهش رزولوشن یا دقت عکس می شود و این امری طبیعی است چرا که با بزرگ کردن تصویر فاصله نقاط از هم دور شده و دقت کاهش می یابد، طبیعی است که کاهش دقت عکس ها بر روی مانیتور قابل تشخیص نیست مگر اینکه عکس به اندازه بسیار زیادی بزرگ شود.
اکنون عکس را با دقت Dpi 300 به نرم افزار Corel Draw وارد کنید از این عکس سه نسخه کپی کرده و در همان صفحه Corel قرار دهید یکی را بزرگ، دیگری را کوچک کنید و سومی را به همان اندازه داشته باشید.
اگر در نرم افزار Corel هستید عکس را انتخاب کرده و کلیک سمت راست موس را فشار دهید از منوی ظاهر شده گزینه آخر properties ( در ۱۱ corel) را انتخاب کنید آنگاه مشخصات Bitmap را از منوی properties کلیک کنید. اکنون عکسها را که در سه اندازه دارید یکی یکی انتخاب کرده و مشخصات آن را در پنجره properties نگاه کنید. تصویری که به همان اندازه در نرم افزار وارد کرده اید دارای رزولوشن Dpi 300 است. عکسی که بزرگ کرده اید دارای رزولوشن بیشتر شده است.
حال آنکه تعداد پیکسل های هر سه عکس یکی است و این بدان معنی است که شما تعداد نقطه مشخص را به هم نزدیک و یک بار دور کرده اید.
بنابراین واضح است که در عکس بزرگ شده فاصله بین پیکسل ها بدون اینکه اطلاعات تصویری اضافه شده باشد زیاد شده است و در عکس کوچک شده این اطلاعات به هم نزدیک شده اند.
اکنون هر دو حالت را بررسی میکنیم.
می دانیم که برای چاپ در شیوه افست بطور معمول تصاویر با دقت dpi 300 بسته به میزان بزرگ کردن ما پایین می آید و این مشکل در چاپ به شکل ناواضح شدن عکسها خود را نشان می دهد. میزان نا مطلوبی و ناواضحی بسته به بزرگ کردن عکس در corel draw و یا…متغیر است.
از طرف دیگر با کوچک کردن عکس به شکل گفته شده رزولوشن بالا می رود هر چند که در چاپ دقت پایین نمی آید و عکس به همان شکل مطلوب چاپ می شود اما این کار نیز مشکلاتی دارد بدین ترتیب که شما برای قرار دادن عکس کوچک، فایل تصویر بزرگتری را وارد نرم افزار برداری کرده اید در حالی که میتوانستید عکس خود را در اندازه مورد استفاده با همان دقت dpi 300 وارد کنید.
چنانچه کوچک کردن عکس در یک کار پر تصویر، مثل بروشور یا کاتالوگ زیاد صورت گیرد علاوه بر افزایش بی رویه حجم فایل و مشکلات مربوط به سرعت باز شدن فایل، احتمال بروز مشکلات نرم افزاری در هنگام خروجی نیز وجود خواهد داشت.
بنابراین توصیه می شود عکس های خود را در نرم افزارهای بیت مپ مثل photo shop ابتدا ویرایش کرده و سپس در اندازه مورد نظر و با دقت مورد استفاده مثلا dpi 300 وارد نرم افزارهای برداری کنید تا تصویری مطلوب همراه با حجم فایل متعارف داشته باشید.
سنگینی فایل و کندی کار هنگام طراحی اتود
سفارشی به شما ارجاع شده است. شما بعد از اتودهای ذهنی و دستی اکنون قصد دارید اتودهای خود را در کامپیوتر اجرا کنید. در طرح شما تصاویر متعددی وجود دارد که گاهی لازم می دانید فیلترهایی نیز بر روی آنها اعمال کنید. در بسیاری موارد طراحان تصاویر را در اندازه اصلی و با دقت لازم برای چاپ اسکن کرده و با همین فایل های تصویر بزرگ، شروع به اتود زدن بر روی کامپیوتر می کنند.
بنابراین برای هر تغییر کوچک بایستی زمان زیادی صرف کنند تا تغییرات بسته به حجم فایل، اعمال شود و بسیاری پیش می آید که مشتری کار گرافیک مایل است تغییراتی بر روی طرح اعمال کند. تغییراتی که به نظر او با توجه به وجود کامپیوتر، بسیار ساده و آسان است و گاهی نیز مشتری در کنار طراح مینشیند و مرتب در پی تغییرات است.
گاهی رنگ، گاهی نوشته و شاید هم تغییرات کلی تر و چه بسا یک روز تمام سپری می شود و هنوز ابتدای کار هستیم و بعضی وقت ها نیز به ناچار هر دو (طراح و مشتری) به یک طرح نامطلوب به دلیل کمبود وقت رضایت می دهند.
بنابراین برای اجتناب از چنین حوادثی بهتر است به گونه زیر عمل کنید.
۱- برای طراحی اتود بر روی کامپیوتر، فایل های تصویری jpg با حجم کم بسازید.
۲- بهتر است اتودهای خود را نیز در نرم افزارهای برداری انجام دهید چرا که نوشته ها و بسیاری کارهای دیگر سریع و آسانتر جابجا می شود، علاوه بر این از آنجایی که کار نهایی نیز بایستی برداری باشد (مگر در موارد خاص) بعد از تایید، کار آماده تر است.
۳- گاهی پیش می آید که در تصویر خود از فیلترهای متعدد استفاده می کنیم که ممکن است انجام دوباره آنها در تصویر در ابعاد اصلی مقدور نباشد. بنابراین پیشنهاد می شود که یا فیلترها را بر روی فایل اصلی اعمال کرده و در انتها یک فایل تصویری کوچک jpg علاوه بر فایل اصلی برای انجام اتودهای کامپیوتری تهیه کنید یا اینکه روی تصویر jpg فیلترها و کارهایی که انجام می دهید در گوشه یادداشت کنید تا بعد از تایید نهایی و اعمال بر روی فایل تصویری اصلی دچار سردرگمی نشوید.
در حالت های گفته شده طراحی اتود بر روی کامپیوتر سریع و آسان خواهد بود علاوه بر این چنانچه مشتریان شما در کنارتان قرار گرفتند و شروع به اتود زدن به اتفاق کردید، سریعتر به خواسته مطلوبتان خواهید رسید.
دقت در اسکن تصاویر
اسکن کردن تصاویر در واقع مهمترین مرحله از فرایند طراحی تا چسب است، اگر در طراحی های خود از تصاویر اسکن شده استفاده می کنید، و این کار را با اسکنر خود انجام می دهید موارد متعددی را بایستی مد نظر داشته باشید.
۱- برای اجرای اتودهای طراحی بهتر است از اسکن با dpi پایین و ذخیره سازی jpg استفاده کنید تا سرعت انجام عملیات اتود بالا رفته و سریعتر به طرح نهایی دست یابید ( البته این کار در مواقعی امکان پذیر است که همیشه به تصاویر اورژینال دسترسی داشته باشید.)
۲- انتخاب اورژینال مناسب :
برای این منظور به اجمال واژه ( محدوده دانسیته ) را توضیح می دهیم.
در مشخصات فنی اسکنرها Dmax و Dmin داریم یعنی دانسیته حداکثر و دانسیته حداقل، از طرف دیگر به طور قراردادی سیاهی مطلق را ۴ و سفیدی مطلق را صفر در نظر می گیرند.
محدوده دانسیته اختلاف بین دو مقدار Dmax و Dmin می باشد.
Dmin – Dmax = محدوده دانسیته
برای مثال چنانچه ۷/۳=Dmax و ۳/۰= Dmin باشد، محدوده دانسیته به قرار زیر است:
۴/۳ = ۳/۰- ۷/۳ = محدوده دانسیته
هر چه مقدار محدوده دانسیته به ۴ نزدیکتر باشد به معنای قدرت تفکیک و تشخیص بالا نقاط در اسکنر مورد نظر است.
به عبارت دیگر Dmax کمیتی برای نمایش قدرت تشخیص و تفکیک دو نقطه مجاور در تاریکترین نواحی تصویر است و Dmin نیز کمیتی برای نمایش قدرت تشخیص و تفکیک دو نقطه مجاور در روشنترین نواحی تصویر می باشد.
برای مثال چنانچه Dmax یک اسکنر ۴ باشد به معنای آن است که اسکنر فوق دو نقطه مجاور هم را که هر دو سیاه مطلق هستند تشخیص می دهد و همچنین چنانچه Dmin یک اسکنر صفر باشد به معنی آن است که دو نقطه مجاور هم که هر دو سفید مطلق باشند را اسکنر فوق می تواند تشخیص دهد.
در حالی که عملا تشخیص دو نقطه سیاه مطلق و دو نقطه سفید مطلق در کتار هم ممکن نیست.
بنابراین هر چه Dmax بالاتر و Dmin پایین تر باشد که این مشخصه (محدوده دانسیته) گفته می شود، به عبارت دیگر هر چه محدوده دانسیته به عدد ۴ نزدیکتر باشد تشخیص و تفکیک نقاط از هم بهتر صورت می گیرد. این مقدمه برای بیان محدوده دانسیته اورژینال های مختلف گفته شد، بدین ترتیب که در جدول محدوده دانسیته آمده است.
8
مناسبترین اورژینال جهت اسکن و استفاده در طرح اسلاید می باشد. همانطور که از جدول می توان دریافت محدوده دانسیته برای اسلاید حدود ۳ می باشد، عدد فوق با توضیحات داده شده قبلی به مفهوم قابلیت تشخیص و تفکیک نقاط روی اورژینال اسلاید می باشد که از بقیه اورژینال ها بالاتر اشت.
در مورد کاغذ روزنامه به دلیل جنس کاغذ و شیوه چاپ محدوده دانسیته بسیار پایین است.
بنابراین استفاده از اورژینال تصویر چاپ شده در روزنامه جهت استفاده در کار طراحی که قرار است روی کاغذ گلاسه سفید چاپ گردد پیشنهاد نمی شود چرا که تصویر اسکن شده از روی روزنامه دقت و وضوح لازم را نخواهد داشت.
۳- رزولوشن : دقت تصاویر یا رزولوشن در واقع همان ppi ( تعداد پیکسل در یک اینچ) تصویر می باشد، اما در بسیاری از مواقع dpi گفته می شود. این نکته را همواره مد نظر داشته باشید که دقت تصویر در ابعاد مورد استفاده شما بایستی ۳۰۰ ppi باشد و این قاعده برای زمانی است که قصد چاپ افست طرح مورد نظر خود را دارید. در موارد دیگر چون چاپ با چاپگر جوهرافشان یا استفاده در طراحی صفحات وب لزومی به داشتن چنین دقتی نیست.
فشرده سازی فایل و مشکلات آن
فشرده سازی فایلهای تصویری tif با izw گاهی موجب اشکالاتی می شود. شکل ظهور این اشکالات بدین صورت است که در کناره های تصویر tif که به شکل izw فشرده شده و ذخیره شده اند ضایعاتی دیده می شود که بسیاری از مواقع بر روی صفحه مانیتور دیده نمی شود.
این اشکال هنگامی ظهور می کند که خروجی فیلم از فایل گرفته می شود و گاهی با دقت بسیار و کنترل دقیق می توان این ضایعات را دید. بنابراین چنانچه ضرورتی ندارد فایلهای tif خود را فشرده سازی نکنید و اگر فایل شما بزرگ است و ناچار به فشرده کردن فایل به طریق izw شدید هنگام تهیه فیلم دقت کنید و این نکته را نیز به لیتوگرافی اعلام نمایید که تصویر یا تصاویر tif خود را izw فشرده سازی کرده اید.
مشکل نوارهای تاریک و روشن
گاهی قصد دارید که نوارهای افقی با ترامهای مختلف در کار خود داشته باشید، همچنین ممکن است ضخامت این ترامها را بنا به سلیقه خود در در حدود ۲ میلی متر در نظر بگیرید.
نوارهای افقی را یکی در میان و با ترامهای ۱۰۰ و ۸۰ انتخاب کرده اید یعنی یک نوار به شکل تن پلات و دیگری ترام ۸۰ درصد در کار می آید. با کمی دقت در سیستم چاپ افست متوجه خواهید شد که چاپ چنین خواسته ای به آن شکل که شما در نظر گرفته اید اگر غیر ممکن نباشد بسیار مشکل است.
هنگام چاپ، شیرهای کنترل مرکب را نمی توان به شکلی در نظر گرفت که هم تن پلات درست بیاید و هم ترام ها و خواهی نخواهی در ترام پر کردگی ایجاد می شود و این مسئله به دلیل نزدیک هم بودن خطهای افقی و ماهیت لاستیک چاپ است.
بنابراین ضمن درک این مسئله و اشراف به آن بهتر است کار خود را به گونه ای در نظر بگیرید که بروز چنین مشکلی در آن به حداقل برسد.
مثلا چنانچه قصد دارید نوار افقی تن پلات و ترام ۸۰ را کنار هم قرار دهید بهتر است در طراحی ترام ۸۰ درصد را مثلا ۵۰ درصد در نظر بگیرید تا در زمان چاپ با توجه به پرکردگی ایجاد شده به خواسته خود نزدیک شوید.
Overprint کردن عکس
به این نکته دقت کنید که رنگهای به کار رفته در عکس را نمی توان overprint کرد. این مسئله بدان معنی است که چنانچه کادر، نوشته مشکی در یک تصویر دارید نمی توانید آن را هنگام خروجی overprint انتخاب نمایید.
آنچه اتفاق می افتد بدین شکل است: در نرم افزارهای برداری چون کورل یا فری هند طرحی را اجرا کرده اید. این طرح دارای نوشته های متعدد مشکی است که قرار است در هنگام خروجی فیلم یا پلیت overprint شود. اما به دلایلی قبل از خروجی تصمیم می گیرید که فایل را به شکل تصویر برای خروجی ارسال کنید.
در این حالت لیتوگرافی نمی تواند نوشته ها و آنچه شما می خواهید را به راحتی overprint کند خصوصا اینکه طرح ارسالی دارای جزئیات پیچیده ای باشد. بنابراین در این صورت راه حل مسئله این است که در همان نرم افزارهای برداری آنچه را می خواهید overprint باشد بطور دستی انتخاب کنید و در انتها چنانچه ضرورت داشته باشد از طرح خود فایل تصویری بسازید.
نکات مهم در تهیه سند
هنگام تهیه سند برای خروجی فیلم، زینک و چاپ همواره بایستی نکات مختلفی را رعایت کرد تا کار نهایی مطلوب تر و خطاها کمتر گردد. ابتدا نکات عمومی را خاطر نشان کرده و سپس به رعایت نکاتی که در چاپ موارد خاص پیش می آید اشاره خواهیم کرد.
۱- استفاده از رجیستر
۲- استفاده از نمادهای رنگی
۳- کنترل دقت عکسها
۴- مشخص کردن خط برش و تا
۵- قرار دادن کارهایی با رنگ خوری یکسان در زیر هم
۶- کنترل عکسها از نظر CMYK بودن
۷- کنترل وجود عکسها در یک پوشه
۸- کنترل رنگها از نظر CMYK بودن و درصد آنها
۱- استفاده از رجیستر
رجیستر علامتی، معمولا به شکل بعلاوه یا ضربدر است که درون یک دایره یا چهار ضلعی قرار می گیرد. اما اصولا هر خط نازکی که چهار رنگ باشد ( در کار چهار رنگ ) را می توان به عنوان رجیستر، جهت کنترل روی هم خوردگی رنگها استفاده کرد. رجیستر در هنگام چاپ به ماشینچی چاپ کمک میکند تا روی هم خوردگی رنگها را با دقت و با استفاده از لوپ کنترل کند.
چاپچی ماهر قادر است بدون استفاده از رجییستر و از روی تصاویر چاپ شده نیز این مسئله را کنترل نماید. اما وجود رجیستر کار را سریعتر و دقیقتر خواهد کرد.
زیاد بودن ضخامت رجیستر دقت در کنترل را کم می کند، همچنین نازکی بیش از حد نیز طورری که در چاپ کمرنگ باشد باعث سختی کنترل می شود. پیشنهاد می شود که ضخامت رجیسترها را حدود ۱/۰ میلی متر بگیرید تا هم نازک بوده و هم دیده شود.
رجیسترها بایستی دارای چهار رنگ ( در کار چهار رنگ ) با درصد ۱۰۰ از هر رنگ بوده ۱۰۰=k 100=Y 100=M 100=C و در کنارها و چهار طرف کار روی سند قرار گیرند. هر چه کار بزرگتر باشد، بایستی از رجیسترهای بیشتری استفاده کرد تا هنگام چاپ تمامی گوشه ها و روی هم خوردگی رنگها را بتوان کنترل کرد.
۲- استفاده از نمادهای رنگی
علائم یا نمادهای رنگی که معمولا به صورت تن های ۰ % تا ۱۰۰ % در بالا و پایین کار چاپی قرار می گیرد از مواردی هستند که وجودشان در سند آماده چاپ کمک بسیار زیادی به دقت در رسیدن به رنگهای اصلی می کند.
معمولا چاپچی های چاپخانه ها کنترل ترامهای موجود در علائم رنگی را به صورت چشمی یا با لوپ انجام می دهند. اما درست تر و عملی تر استفاده از ابزاری به نام دانسیتومتر است.
با کمک این ابزار می توان با دقت فشردگی ترامها را اندازه گرفت. در این حالت است که ترامهای رنگی در بالا و پایین سند کاربرد اصلی خود را پیدا می کنند. با استفاده از دانسیتومتر می توان خطای چاقی و لاغری ترام را نیز کنترل کرد. کنترل دقیق درصد ترامها و انتقال مرکب با کمک دانسیتومتر است.
یکی دیگر از کنترل هایی که می تواند مفید باشد، مقایسه درصد رنگها در سند چاپ شده با کتابچه رنگ موجود در بازار است.
در یک کار چاپی، تنهای یکی از رنگها را به دقت ملاحظه کنید (مثلا رنگ مشکی) به نظر می رسد که همه چیز درست است و رنگ مشکی از ۱۰۰% به ترتیب کاهش یافته است. اما وقتی این کار را با کار دیگر کنترل می کنید، رنگ مشکی کار دیگر را پررنگتر می یابید.
در اینجا نقش دانسیتومتر مشخص می گردد. با کمک این ابزار می توان میزان دقیق رنگها را مشخص نمود بطوری که کار به شکل اصلی خود چاپ گردد.
12
اکنون در کارهای چاپی گاهی دیده می شود که جدول رنگ را در هر جایی که فضای کار اجازه دهد قرار می دهند اما بهترین محل قرار دادن جدول رنگ به موازات محور سیلندر چاپ یعنی در طول کاغذ چاپ است.
با دقت در این مسئله که در ماشینهای چاپ مختلف تعداد متفاوتی شیر خروج مرکب از مخزن وجود دارد بهترین حالت این است که در راستای هر دریچه ( شیر مرکب ) یک ست کامل از چهار رنگ را قرار دهیم. در چنین حالتی چاپچی قادر است هر کدام از دریچه های رنگ خود را تحت کنترل داشته باشد.
مثلا در ماشینهای چاپ ۵۰ * ۳۵ GTO تعداد ۱۶ دریچه و در ماشینهای دوورقی ۷۰ * ۵۰ معمولا ۲۴ شیر خروج مرکب وجود دارد. بنابراین بهتر است ۱۶ ست رنگی CMYK در چاپ GTO وجود داشته باشد، یعنی روی هر دریچه مرکب، یک ست CMYK در هر دریچه ماشین چاپ GTO و ۲۴ ست CMYK برای دوورقی استفاده کرد.
از علائم یا نمادهای رنگی به شکلهای مختلف و با کاربردهای گوناگونی استفاده می گردد.
با بررسی آنها در یک کار چاپی، بعد از چاپ، می توان کیفیت آن کار را کنترل نمود. ترکیب های مختلف رنگهای CMYK امکان کنترل های گوناگون را فراهم می سازد. اشکال مختلف نمادهای رنگی را می توان به گونه زیر تقسیم بندی کرد :
۲-۱ نماد بالانس خاکستری :
این نماد رنگی را که نشان دهنده بالانس خاکستری است میتوان با ترکیب سه رنگ CMYK به دست آورد.
Y=16 M=16 C=25 و Y=41 M=41 C=50 و Y=63 M=63 C=75
از این نماد رنگی می توان برای کنترل میزان خروجی مرکب و روی هم خوردگی آنها استفاده کرد. چاپ درصدهای CMY نزدیک به معادل خاکستری دلیل بر درستی کار است. معادل های بالا به ترتیب K=25 و K=55 و K=75 می باشند.
۲-۲ نماد طرح دار یا ستاره ای :
علیرغم اینکه وجود این نماد بسیار لازم است اما کمتر در کارهای چاپی دیده می شود. در صورت قرار دادن این نماد در کار چاپی خود می توانید میزان لرزش رنگهای مختلف CMYK که ممکن است به دلایل گوناگون ایجاد گردند را کنترل کنید. از جمله دلایل لرزش رنگها می توان از جابجایی زینک ( به دلیل محکم نبودن ) یا لغزش کاغذ ( به دلیل گلاسه بودن) و….نام برد. پر شدن رنگ از مرکز به بیرون، وجود لغزش را نشان داده و کنترل مناسبی برای کار چاپی خواهد بود.
بایستی برای هر رنگ مورد استفاده در چاپ، یک نماد طرح¬دار استفاده کرد تا میزان لرزش هر رنگ قابل تشخیص گردد.
۲-۳ نمادگرادیان :
از این نماد معمولا با درصدهای مختلف استفاده می کنند یعنی مثلا رنگ سایان را از ترام صفر تا ۱۰۰ با درصدهای مختلف می آورند. معمولا این درصدها به این قرار است : صفر ۱۰،۲۰،…،۱۰۰ اما این درصدها می تواند به اختیار طراح و برای دقت بیشتر با فاصله کمتری کنار هم قرار گیرد.
۲-۴ نماد رنگهای اصلی :
این نماد شامل رنگهای CMYK به طور مجزا و ترکیب هایی از آنها با درصد ۱۰۰ می باشد که رنگهای دیگری ایجاد می کند. به عنوان مثال ۱۰۰ C و ۱۰۰ Mرنگ بنفش ایجاد خواهند کرد.
از این نماد برای کنترل روی هم خوردگی رنگها و درستی ایجاد رنگ سوم استفاده می گردد.
۲-۵ نماد تشخیص : (line per inch) Ipi یا (line per centimeter) Ipc
از این نماد به ندرت استفاده می شود. اما کاربرد آن زمانی است که درستی Ipi خروجی را بخواهیم کنترل کنیم.
تشخیص این خطوط به وسیله ای به نام Liner نیاز دارد.
بسته به نوع کاغذ و نوع چاپ، Lpi خروجی را بایستی متفاوت در نظر گرفت هر چه عدد Lpi بالاتر رود دقت کار بیشتر است، مثلا Lpi 200 دقیقتر از Lpi 120 است. اما بایستی نوع چاپ و نوع کاغذ را نیز در نظر گرفت چرا که همیشه بالا بردن lpi سبب کیفیت بهتر کار چاپی نمی شود. برای چاپ افست معمولا lpi 175 یا در محدوده آن در نظر گرفته می شود. معمولا برای کاغذ تحریر lpi 150 و برای کاغذ گلاسه lpi 175 بکار می رود.
۳- کنترل دقت عکسها
کنترل دقت با رزولوشن عکسهای مورد استفاده در سند.
در نرم افزار فری هند که تصاویر به صورت جدا از سند اصلی قرار دارند می توان تصاویر الصاقی را در نرم افزار فتوشاپ کنترل کرد و از درستی آنها اطمینان حاصل نمود.
در نرم افزار Corel نیز می توان خصوصیت تک تک عکسها را کنترل کرد. این کار را می توان با راست کلیک کردن روی هر عکس و انتخاب properties انجام داد. چنانچه رزولوشن مشکل داشت، در نرم افزار فتوشاپ تصویر مناسب را آماده و به جای تصویر موردنظر قرار دهید.
۴- کنترل قرار دادن خط تا و برش
در بسیاری از کارهای چاپی چون کارت ویزیت، سربرگ، جلد کتاب، صفحات داخلی کتاب و…لازم است که در تهیه سند محل تا و برش را مشخص کنیم.
بدین ترتیب خطوط نازکی در حد ۱/۰ میلی متر در محل های موردنظر که برش و تا را نمایش می دهند، قرار می دهیم.
دقت نمایید که خطوط برش و تا نبایستی در طرح قرار گیرند بلکه با فاصله¬ای در بیرون آنجا داده شوند تا در اثر جابجایی در برش، علائم خطوط برش و تا در کار بعد از برش ، دیده نشوند.
۵- قرار دادن کارهایی با رنگ خوری یکسان در زیر هم
نکته دیگری که بایستی در تهیه سند به آن دقت نمایید قرار دادن طرحهایی با رنگ خوری یکسان در کنار هم می باشد. وقتی به توضیحات ماشین چاپ افست در فصل مربوطه توجه کنید، در می یابید که بالای مخزن مرکب در هر رنگ دریچه هایی وجود دارد که در ماشینهای مختلف تعداد آنها متفاوت است.
این دریچه ها که در بعضی از ماشینها، دستی و در بعضی دیگر از روی صفحه کنترل تنظیم می شوند، میزان انتقال مرکب بر روی نوردهای واسط را کنترل می کنند. بدین ترتیب از سیلندرهای واسط به روی سیلندر زینک آب و مرکب مالیده می شود.
بنابراین کنترل میزان انتقال مرکب و کم و زیاد کردن رنگها در محور سیلندر زینک مقدور می باشد. به همین دلیل بهتر است کارهایی با رنگ خوری یکسان را عمود بر راستای محور سیلندر در صفحه سند چید تا کنترل میزان رنگ آن امکان پذیر گردد.
البته در مورد بسیاری از کارهای چاپی نمی شود بدین شکل عمل کرد. به عنوان مثال در مورد بستن سند کتاب، به هیچ عنوان نمی توان این مسئله، یعنی قرارگیری کارها با رنگ خوری یکسان در زیر هم را رعایت کرد. اما در مورد لیبل های مختلف، جعبه هاو…رعایت این مورد میسر است.
در نظر بگیرید که طرح شما دارای یک طرف سفید و یک طرف سیاه است و می خواهید آن را در صفحه تکثیر کنید.
بهتر است سفیدی ها جدای از سیاهی ها، زیر یکدیگر و در راستای عمود بر طول زینک یا عمود بر محور سیلندر قرار گیرند. در این حالت کنترل رنگ مشکی و…مقدور گردیده، و چاپچی در قسمت هایی که سفیدی است شیر مرکب مشکی را می بندد. بنابراین با انجام این عمل از کثیف شدن طرح در این قسمت نیز جلوگیری می شود.
در حالتی غیر از این، چاپچی امکان کنترل نخواهد داشت و ناچار است حد وسط را در نظر بگیرد. این حالت در بسیاری از موارد به طرح و رسید به اصل کار صدمه وارد می کند. همین مسئله در مورد رنگهای دیگر نیز صادق است. رعایت این نکته ظریف در تهیه سند باعث زیبایی کار نهایی می گردد. با تجسم و مثالهای مختلف این مسئله را تمرین کنید و تصور کنید که در حالتهای مختلف چه اشکالاتی ممکن است ایجاد گردد.
اگر دقت نمایید و با مثالهای مختلف تصور روشنی از این مسئله در ذهن ایجاد کنید، متوجه می شوید که بی دقتی در این خصوص گاهی باعث می شود که رنگ طرح شما ناخواسته، تفاوت کند.
۶- کنترل عکس ها از نظر CMYK بودن
هنگامی که فایل نهایی کار خود را آماده میکنید، وضعیت عکسهای آن را کنترل نمایید گاهی در اثر فراموشی، عکس ها را بعد از اسکن کردن به داخل نرم افزار برداری چون Corel Draw و Free Hand وارد می کنید.
در این حالت عکس ها به شکل RGB منتقل شده اند بنابراین لازم است که عکسهای سند نهایی خود را بررسی کرده و چنانچه عکس RGB است آن را در photoshop تبدیل به CMYK کرده و دوباره به نرم افزار برداری خود منتقل نمایید.
تبدیل عکس از RGB به CMYK در Photoshop باعث ایجاد ترام با در نظر گرفتن چاقی ترام خواهد شد ( رجوع شود به شیوه های کاهش خطای ترام )
۷- کنترل وجود عکس ها در یک پوشه
برای جلوگیری از خطاهایی که ممکن است هنگام خروجی ایجاد گردد، لازم است که با دقت وجود همه عکسهای سند خود را در یک جا کنترل نمایید. گاهی در نرم افزار Freehand که تصاویر جدای از فایل فری هندی قرار دارند اشکالاتی ایجاد می شود.
برای مثال شما سندی را آماده کرده اید که در آن از عکسهای متعدد استفاده شده است چنانچه عکس های سند را در پوشه های (دایرکتورهای) مختلف نگهداری کنید امکان آن وجود دارد که از اسامی مشابه در آنها استفاده شود.
بنابراین هنگامی که سند جابجا شده و به همان شکل نیز خروجی تهیه گردد. گاهی وجود تنوع در عکس ها و شلوغی سند باعث می شود که خود طراح نیز متوجه جابجایی تصاویر نشود.
در نرم افزار Free Hand بهتر است، طرح نهایی خود را در یک دایرکتوری جداگانه Collect for output کنید. این امکان در منوی File این نرم افزار وجود دارد.
با انجام این عمل کلیه تصاویر و فونتهای وابسته به سند خود را درون دایرکتوری جدا قرار داده اید. بدین ترتیب کار ارسال فایل را ساده و دقیق کرده اید برای کنترل مضاعف، فایل ارسالی را در کامپیوتر دیگر باز کرده و کنترل نمایید.
۸- کنترل رنگها از نظر CMYK بودن و درصد آنها
رنگهای سند خود را کنترل نمایید. گاهی بر اثر اشتباه رنگ به صورت RGB آمده است. در صورت وجود چنین مسئله ای رنگ موردنظر را تبدیل به CMYK کرده و درصدهای هر رنگ را در آن کنترل نمایید.
کنترل طراحی و…جهت چاپ لیبل و جعبه
در طراحی کارهایی که بعد از چاپ دایکات (برش) دارد، مثل لیبل، جعبه و… دقت کنید که سند خود را به گونه ای آماده سازید که تیغ های برش حداقل ۳ میلی متر با هم فاصله داشته باشند و یا اینکه به گونه ای کار کنید که خط برش دو کار کنار هم، روی هم قرار گیرد تا به جای ۲ تیغ برش یک تیغ نیاز باشد.
چنانچه این کار مقدور گردد از نظر اقتصادی نیز صرفه جویی شده است. در غیر اینصورت، حتما فاصله بین دو تیغ را که بایستی حداقل ۳ میلی متر باشد، رعایت کنید.
حداکثر و حداقل فضای چاپی در اندازه¬های مختلف ماشین چاپ
دقت در این مسئله بسیار حائز اهمیت بوده و دانستن دقیق حداکثر و حداقل فضای چاپی باعث صرفه-جویی در هزینه های چاپ می گردد.
9
بایستی این نکته را هنگام تهیه سند در نظر بگیرید که فضای چاپی در ماشین چاپ مورد نظرتان چقدر است. با دانستن این نکته و استفاده از تمامی فضای چاپی، کاری مقرون به صرفه انجام داده اید. آگاهی از لب پنجه کاغذ، که فضایی غیر قابل چاپ است و ابعاد و اندازه های ماشین چاپ در چاپخانه موردنظرتان به انجام کار کمک بسیاری می کند.
این نکته را نیز در نظر بگیرید که حتما قبل از تهیه سند با چاپخانه خود مشورت کنید چرا که ممکن است، مثلا چاپخانه موردنظر شما قادر نباشد حداکثر فضای ۵۰ *۳۴ سانتیمتر را در زینک GTO به شما بدهد.
شیوه های مختلف ایجاد سند برای چاپ ( سکه ای، نشان به نشان و… )
شاید ساده ترین کار برای چاپ چهار رنگ تهیه چهار زینک و طی مراحل چاپ باشد. اما گاهی این به ظاهر ساده ترین کار، با صرفه ترین کار نخواهد بود. هر چند که بسیاری از مواقع ساده ترین کار نیز، نیست.
در اینجا نیز یک طراح مسلط به امور چاپ با دقت و صرف کمی وقت می تواند شیوه ای مناسب برای ایجاد سند و چاپ با صرفه ایجاد کند.
منتهی، کمی حوصله و دقت نظر لازم دارد. در اینجا به توضیح شیوه های ایجاد سند در چاپ چهار رنگ دورو و….می پردازیم.
چاپ سکهای
تصور کنید که سفارش یک کار چاپی به شما ارجاع شده است که عرض آن کمتر از نصف عرض زینک موردنظر شماست.
مثلا ابعاد کار ۱۵*۴۵ سانتی متر، دو رو می باشد.
ابتدایی ترین چیز این است که ۸ زینک که ۴ تای آن روی کار و ۴ تای آن مربوط به پشت کار است تهیه و هزینه چاپ را نیز برای ۸ زینک در نظر بگیرید.
اما کمی صبر کنید.اکنون سند خود را به روش سکه ای تهیه نمایید مانند نمونه.
در این شیوه بین رو و پشت فاصله اندکی برای کارهایی که تا لبه کار رنگ دارند می گذارید و کارهایی که رنگ یا نقش در زمینه ندارند و در واقع زمینه سفید دارند، لزومی نیست که فاصله بگذارید.
تنها نکته ای که بایستی دقت شود، آن است که از هر دو طرف کاغذ بایستی لب پنجه را در نظر گرفت، یعنی فاصله کار تا لبه کاغذ از هر دو طرف حداقل ۱ سانتی متر باشد. بنابراین، متوجه شده اید که عرض کار شما بایستی کمتر از نصف فضای چاپی باشد، تا بتوان به روش سکه ای سند را تهیه کرد.
در چاپ سکه ای، هزینه تهیه فیلم، تفاوتی با روش قبل یعنی تهیه ۸ زینک نمی کند. اما در اینجا به جای ۸ زینک ۴ زینک خواهید داشت و همچنین هزینه چاپ نیز نزدیک به نصف خواهد شد.
چنانچه بعد از چاپ نیز مراحلی چون UV و خط تا و برش داشته باشد باز هم صرفه جویی بسیاری شده است.
چاپ نشان به نشان
در این روش نیز می توان به جای ۸ زینک از ۴ زینک برای یک کار چهار رنگ دو رو استفاده کرد. روش نشان به نشان زمانی کاربرد دارد که عرض کار شما کمتر از نصف فضای چاپی نیست و در واقع نمی توان رو و پشت کار را در عرض فضای چاپی قرار داد.
در این حالت چنانچه ابعاد کار شما اجازه بدهد، همیشه به جهت چرخش کاغذ بعد از چاپ یک روی آن دقت نمایید تا اشتباهی صورت نگیرد.
استفاده از دو زینک در چاپ چهار رنگ برای یک کار یک رو
این حالت شبیه به چاپ سکه ای است با این تفاوت که چاپ دورو نمی باشد.
یعنی در اینجا شما سند را به شکل سکه ای تهیه نمی کنید بلکه این توضیح را هنگام تهیه زینک به لیتوگرافی می دهید و لیتوگرافی فیلمهای ۴ رنگ را دو تا دو تا به شکل ارائه شده مونتاژ کرده و به جای ۴ زینک ۲ زینک تهیه می کند.
در این شیوه عرض کار چاپی بایستی به گونه ای باشد که زینک از هر دو طرف لبه کار داشته باشد.
نکته دیگر این است که در این روش نمی توانید کار چهار رنگ خود را با ماشین چهار رنگ چاپ کنید بلکه بایستی در ماشین تک رنگ یا ۲ رنگ این کار صورت گیرد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *